ESMA ve EBA MiCA'da DeFi Kuralı İstiyor

Avrupa Birliği'nin kripto varlık düzenlemesi MiCA'nın ilk kapsamlı gözden geçirmesine yönelik istişare 30 Eylül'de sona ererken, iki AB otoritesi önerilerini kamuoyuyla paylaştı. Avrupa Menkul Kıymetler ve Piyasalar Otoritesi (ESMA), merkeziyetsiz finans (DeFi) ve staking için yeni kurallar isterken; Avrupa Bankacılık Otoritesi (EBA) kripto kredi verme ve borçlanma hizmetlerinin düzenleme kapsamına alınmasını önerdi. Bu metinler yasa değil, Avrupa Komisyonu'na sunulan önerilerden oluşuyor.

ESMA: DeFi erişimi için yeni lisanslı hizmet#

ESMA'nın ESMA75-113276571-1721 referanslı yanıtında, müşterilerine DeFi protokollerine erişim sağlayan kripto şirketleri için yeni bir düzenlenmiş hizmet tanımı öneriliyor. Otorite, bir faaliyetin gerçekten merkeziyetsiz sayılması için daha net ölçütler belirlenmesini de istiyor. Staking, kripto borç verme ve borçlanma hizmetleri için ise yatırımcıların ücretler, riskler, olası getiriler, teminat düzenlemeleri ve olası kayıplar hakkında önceden bilgilendirilmesini şart koşan orantılı kurallar talep ediliyor.

• Düzenlenmiş şirketlerin MiCA'ya uymayan stablecoin'lere hizmet vermesinin yasaklanması
• Sosyal medya fenomenleri dahil kripto pazarlamasına daha sıkı kurallar
• Dolandırıcılık sitelerini engelleme; piyasa istismarı ya da terörün finansmanı şüphesinde kripto varlık dondurma yetkisi
• AB'deki yatırımcıları hedefleyen yetkisiz AB dışı şirketlere karşı daha güçlü araçlar
• Token sınıflandırması için bağlayıcı görüş verme yetkisi

EBA: Kripto kredileri ve stablecoin rezervleri#

EBA, 24 Eylül'de aynı istişareye verdiği yanıtta kripto varlık kredi verme ve borçlanma hizmetlerinin MiCA'ya dahil edilmesini önerdi. Kurum tüm DeFi protokollerine lisans şartı getirilmesini önermiyor; odağı, müşterileri merkeziyetsiz kredi protokollerine yönlendiren aracı şirketlere koyuyor. EBA ayrıca üçüncü ülke unsuru taşıyan çoklu ihraççılı stablecoin modellerine daha sıkı yaklaşılmasını istedi.

Mevcut kurallara göre stablecoin ihraççıları rezervlerinin en az %30'unu, önemli ihraççılar ise %60'ını banka mevduatında tutmak zorunda. Avrupa Merkez Bankası ve ulusal merkez bankaları bu şartın kaldırılmasını önermişti; EBA bu öneriyi benimsemedi, ancak oranın risk yönetimi korunarak yeniden değerlendirilmesini istedi. EBA verilerine göre 1 Eylül 2026 itibarıyla MiCA kapsamında 39 elektronik para token'ı (EMT) ihraç edilmiş durumda.

Türkiye açısından neden önemli?#

Türkiye'deki kripto düzenlemesi MiCA'yı yakından takip ediyor; AB'de atılacak adımlar yerli çerçevenin gelişimi için de referans niteliği taşıyor. AB pazarına açılmayı hedefleyen Türk platformları da DeFi erişimi, staking ve pazarlama kurallarındaki olası değişikliklerden doğrudan etkilenebilir. Önerilerin yasalaşıp yasalaşmayacağı, Komisyon'un istişare sonuçlarını değerlendirmesinin ardından netleşecek.